عوارض کورتون روی پوست چیست؟
در این مطلب
کورتون‌ها یا کورتیکواستروئیدها یکی از داروهای پرکاربرد در درمان بیماری‌های پوستی مانند اگزما، پسوریازیس و آلرژی‌های پوستی هستند. این داروها با کاهش التهاب و تسکین علائم پوستی، معمولاً نتایج سریع و مؤثری دارند. اما استفاده نادرست یا طولانی‌مدت از آنها می‌تواند باعث بروز مشکلاتی شود. در ادامه به عوارض کورتون روی پوست می‌پردازیم و توضیح می‌دهیم که چرا مصرف کنترل‌نشده این داروها می‌تواند خطرناک باشد. استفاده طولانی‌مدت یا بی‌رویه از کورتون‌ها روی پوست می‌تواند عوارض جدی ایجاد کند.
کورتیکواستروئید چیست ؟
کورتیزون یا کورتیکواستروئیدها که به‌طور عمومی با نام کورتون شناخته می‌شوند، ترکیباتی هستند که به شکل طبیعی در بدن انسان، به‌ویژه در غده فوق کلیوی و توسط هورمون کورتیزول تولید می‌گردند. این هورمون‌ها وظایف مهمی مانند کاهش التهاب، کنترل نسبی عملکرد سیستم ایمنی، تنظیم ساختار DNA و کمک به فرآیند تقسیم سلولی دارند. در پزشکی، داروهای استروئیدی‌ای با ساختاری مشابه کورتیزون ساخته شده‌اند که با نام کورتیکواستروئید شناخته می‌شوند و در درمان بسیاری از بیماری‌ها، به‌ویژه بیماری‌های پوستی، کاربرد دارند. اما در صورت مصرف بی رویه عوارض کورتون روی پوست بسیار زیاد است.
بررسی انواع کورتون
- کورتیکواستروئید های ضعیف : شامل هیدروکورتیزون (Hydrocortisone)
- کورتیکواستروئید های متوسط: مومتازون (Mometasone) – بتامتازون (Betamethas) – فلوئوسینولون (Fluocinolone) – فلوتیکازون (Fluticasone)
- کورتیکواستروئید های قوی : تریامسینولون (Triamcinolone) – هالسینوناید
- ( Halcinonide) – دزوکسی متازون (Desoximetasone)
- کورتیکواستروئید های خیلی قوی : هالوبتازول ( Halobetasol) – کلوبتازول ( Clobetasol)
عوارض مصرف کورتون بر پوست
مهم ترین عوارض کورتون روی پوست عبارت اند از :
- چرب شدن پوست
- نازک شدن پوست
- کبودی پوست بر اثر کوچک ترین ضربه
- ایجاد آکنه
- ایجاد خطوط بنفش
- تاخیر در بهبودی زخم ها
- استریا یا ترک خوردگی پوست
ترک خوردگی پوست بر اثر استفاده از کورتون
این عارضه زمانی پیش می آید که ترشح کورتون در بدن زیاد بوده و همراه عوارض های بسیار مانند دیابت، عفونت، پوکی استخوان و ترک خوردگی می باشد پس اگر کورتون به شکل اصولی و زیر نظر پزشک مصرف نگردد چه به صورت تزریقی و موضعی و چه به صورت خوراکی موجب عوارضی مانند ترک خوردگی پوست می شود. ترک ها اول به رنگ قرمز ارغوانی و کم کم رنگ خود را از دست داده به رنگ سفید درمی آیند که یکی از دلایل ایجاد ترک ها مصرف طولانی مدت و بدون قاعده پمادهای کورتونی قوی از جلمه کلوبتازول می باشد.
راه کار های کاهش عوارض کورتون
- اگر قصد جراحی دارید حتماً پزشک معالج خود را در جریان قرار دهید.
- هرگز خودسرانه مصرف داروهای کورتون را قطع نکنید
- داشتن رژیم غذایی کم چرب (زیرا مصرف کورتون ممکن است موجب افزایش چربی خون گردد.)
- مصرف شکر و شیرینی جات را به حداقل برسانید و هر چند وقت یک بار قند خون خود را اندازه گیری کنید.
- کنترل و اندازه گیری فشار خون
- زدن واکسن آنفولانزا به صورت سالانه ( زیرا مصرف کورتون احتمال عفونت در بدن را بالا می برد.)
- انجام ورزش های کششی ( زیرا ممکن است در اثر مصرف کورتون دچار آتروفی شوید.)
- در صورت علائم مانند تب و بیماری هر چه سریعتر به پزشک مراجعه کنید.
به دلیل اینکه مصرف کورتون موجب پوکی استخوان می گردد رعایت نکات زیر می تواند کمک کننده باشد:
مصرف ویتامین D – داشتن فعالیت بدنی منظم و پیاده روی – مصرف کلسیم به طور روزانه به میزان 1000 تا 1500 میلی گرم – مصرف نمک را به حداقل برسانید – مصرف داروهای پوکی استخوان با مشورت و تجویز پزشک.
چه افرادی نمی توانند از کورتون استفاده کنند؟
مصرف کورتون حتماً باید زیر نظر پزشک و با صلاح دید او مصرف شود و در برخی افراد بهتر است مصرف نشود یا بسیار محتاطانه استفاده شود. این افراد شامل سه دسته می باشند که عبارتند از :
کودکان: زیرا استفاده از کورتون امکان ابتلا به آبله مرغان و سرخک را در کودکان افزایش می دهد.
سالمندان: افرادی که در سنین بالا قرار دارند و دچار پوکی استخوان و فشار خون بالا هستند عوارض بیشتری را متحمل می شوند.
مادران شیرده: استفاده از کورتون موجب می شود تا فرزند او رشد کافی نداشته باشد و ممکن است موجب تاخیر در رشد کودک گردد.
کورتون به چه شکل وجود دارد؟
کورتیکواستروئید ها با اشکال گوناگونی مانند : خوراکی، پماد، تزریقی، قطره و اسپری وجود دارد که استفاده از آنها با توجه به شدت بیماری توسط پزشک معالج تعیین می گردد.
اثر مصرف کورتون بر اگزما
اگزما نوعی بیماری پوستی است که با خارش و التهاب و قرمزی همراه می باشد و در کودکان بیشتر از بزرگسالان شایع است. مصرف کورتون به دلیل کنترل و سرکوب التهاب می تواند اگزما را بهبود بخشد.
بر طبق نظر دکتر سعید نورایی استفاده از کورتون گاهی اوقات به صورت کوتاه مدت توسط پزشک معالج تجویز می گردد و گاهی نیز باید بیمار تا آخر عمر از آن استفاده کند که برای این افراد واجب و لازم است که نکات ذکر شده را برای کاهش عوارض دارو رعایت کنند. از کم عارضه ترین نوع کورتون ها فرم موضعی آن است که به صورت اسپری و آمپول می باشد و بهتر است تا حد ممکن از داروهای کوتاه اثر مانند پردنیزولون و هیدروکورتیزون استفاده شود. نکته بسیار مهم در مورد استفاده کورتون ها این می باشد که هرگز نباید به صورت خودسرانه استفاده کرد و حتما باید زیر نظر پزشک متخصص تجویز و مصرف گردد.
کلینیک زیبایی آوان با بهره گیری از تکنولوژی روز دنیا و استفاده از بهترین دستگاه ها و متریال مصرفی زیر نظر پزشکان متخصص و مجرب مجموعه آماده ارائه خدمات به شما عزیزان می باشد. لطفاً برای مشاوره و اطلاع از قیمت ها با شماره های درج شده در سایت تماس حاصل فرمائید.
